علت اصلی تلخ شدن و بیکیفیت شدن قهوه در دستگاه اسپرسوساز، عصارهگیری بیش از حد است که به دلیل ریز بودن بیش از حد دانههای آسیاب شده، دمای بسیار بالای آب، استفاده از رستهای خیلی تیره قهوه و یا کثیف بودن قطعات داخلی دستگاه رخ میدهد. برای حل این مشکل باید درجه آسیاب قهوه را کمی درشتتر تنظیم کنید، دمای آب دستگاه را بررسی نمایید، قطعات اسپرسوساز را به صورت دورهای با مواد مخصوص شستشو دهید و همواره از دانههای قهوه تازه با درصد برشتهکاری مناسب استفاده کنید.
کیفیت نهایی یک فنجان اسپرسو به عوامل مکانیکی و شیمیایی متعددی بستگی دارد. بسیاری از کاربران پس از مدتی استفاده از دستگاه اسپرسوساز خانگی یا نیمه صنعتی خود، متوجه افت کیفیت طعم قهوه و متمایل شدن آن به سمت تلخی زننده یا طعم سوختگی میشوند. این مشکل معمولا ارتباط مستقیمی با خرابی قطعات پیچیده ندارد و با تنظیمات ساده و سرویسهای دورهای قابل حل است. در این مقاله به صورت دقیق و علمی دلایل این افت کیفیت را بررسی کرده و راهکارهای عملی آن را ارائه میدهیم.
عصاره گیری بیش از حد و تنظیم نبودن درجه آسیاب
مهمترین عامل در تعیین طعم قهوه، میزان تماس آب با سابههای قهوه است. نسبت دمآوری در تهیه اسپرسو بسیار مهم است و معمولا با فرمول ریاضی Ratio=Yield\Dose محاسبه میشود که در آن میزان خروجی مایع بر وزن قهوه خشک تقسیم میگردد. اگر دانههای قهوه بیش از حد ریز آسیاب شده باشند، آب نمیتواند با سرعت مناسبی از میان آنها عبور کند. این توقف طولانی مدت آب داغ در میان قهوه، باعث میشود تا ترکیباتی که طعم تلخ و گس دارند و در مراحل انتهایی عصارهگیری آزاد میشوند، وارد فنجان شما شوند. راه حل این مشکل بسیار ساده است؛ شما باید درجه آسیاب خود را کمی درشتتر کنید تا آب در زمان استاندارد، یعنی بین بیست و پنج تا سی ثانیه، از میان قهوه عبور کرده و یک عصارهگیری متعادل و شیرین به شما تحویل دهد.
پیشنهاد مطالعه: انواع مدل های دستگاه قهوه ساز در بازار
تاثیر دمای بالای آب در سوختن قهوه
آب با دمای بیش از حد بالا میتواند طعم قهوه را به طور کامل نابود کند و باعث ایجاد طعم خاکستر و تلخی شدید شود. دمای استاندارد آب برای تهیه اسپرسو بین نود تا نود و سه درجه سانتیگراد است. اگر ترموستات دستگاه اسپرسوساز شما دچار مشکل شده باشد یا دستگاه برای مدت طولانی روشن مانده و سیستم حرارتی آن به درستی عمل نکند، دمای آب از این حد فراتر میرود. در دستگاههای خانگی، پیش از عصارهگیری، مقداری آب را بدون پرتافیلتر خارج کنید تا اصطلاحا دستگاه فلاش شود و آب جوش آمده و بیش از حد داغ درون لولهها تخلیه گردد. اگر مشکل پابرجا بود، ترموستات یا سنسور حرارتی دستگاه نیاز به بررسی توسط یک تکنسین دارد.
پیشنهاد آموزشی: دوره آموزش تعمیر اسپرسوساز
کثیفی قطعات و تجمع چربی قهوه در دستگاه
دانههای قهوه دارای روغن و چربیهای طبیعی هستند که در مجاورت با حرارت بالا به مرور زمان در مسیر خروجی آب، سبد پرتافیلتر و هدگروپ دستگاه رسوب میکنند. این روغنهای باقیمانده پس از گذشت چند روز اکسید شده و طعم به شدت تلخ، ماندگی و ترشیدگی به خود میگیرند. هر بار که شما اسپرسوی جدیدی تهیه میکنید، آب داغ از روی این روغنهای سوخته و فاسد عبور کرده و طعم آنها را مستقیما به فنجان شما منتقل میکند. راه حل این است که به صورت روزانه سبد پرتافیلتر را با آب گرم و برس تمیز کنید و به صورت ماهانه عملیات بکواش و رسوبزدایی را با استفاده از پودرها یا قرصهای مخصوص شستشوی اسپرسوساز انجام دهید.
کیفیت پایین و رست نامناسب دانه های قهوه
گاهی اوقات مشکل اصلا از دستگاه شما نیست، بلکه مواد اولیه ایراد دارد. دانههای قهوهای که بیش از حد برشته شدهاند یا اصطلاحا رست دارک دارند، به طور طبیعی دارای طعمهای تلخ و دودی هستند. همچنین قهوههایی که تاریخ رست آنها گذشته است، گازهای مفید خود را از دست داده و طعم چوبی و بیکیفیتی پیدا میکنند. برای رفع این مشکل، سعی کنید از قهوههایی با درجه رست متوسط یا مدیوم استفاده کنید و قهوه را از برشتهکاریهای معتبر تهیه نمایید تا تاریخ تولید آن تازه باشد. استفاده از قهوه تازه همراه با تنظیمات درست دستگاه، کیفیت خروجی را به شدت افزایش میدهد.
آموزش گام به گام تمیز کردن و سرویس خانگی اسپرسوساز
برای جلوگیری از تلخ شدن قهوه به دلیل کثیفی دستگاه، باید آن را به درستی تمیز کنید. در قدم اول دستگاه را خاموش کرده و اجازه دهید خنک شود. سبد پرتافیلتر را از دسته جدا کرده و هر دو را درون محلول آب گرم و مایع شوینده مخصوص اسپرسوساز به مدت نیم ساعت قرار دهید تا چربیها کاملا حل شوند.
در مرحله دوم، با یک برس تمیزکننده، توری زیر هدگروپ دستگاه را به خوبی سابیده و تمیز کنید تا ذرات قهوه گیر کرده در آن خارج شوند.
در گام سوم، مخزن آب دستگاه را خالی کرده و آن را با محلول رسوبزدای استاندارد یا ترکیب آب و مقدار بسیار کمی اسید سیتریک پر کنید. دستگاه را روشن کرده و اجازه دهید نیمی از این محلول از طریق مسیر عصارهگیری و لوله بخار خارج شود.
در نهایت، دستگاه را به مدت بیست دقیقه خاموش رها کنید تا محلول اثر کند و سپس باقیمانده آن را تخلیه نمایید. مخزن را با آب تصفیه شده تازه پر کرده و چندین بار کل آب مخزن را از دستگاه عبور دهید تا هیچ اثری از مواد شوینده در سیستم باقی نماند.
نتیجه گیری
کیفیت اسپرسوی خروجی بازتابی از هماهنگی میان دقت دستگاه و کیفیت مواد اولیه است. با کنترل درجه آسیاب، مدیریت دمای آب، استفاده از دانههای باکیفیت و از همه مهمتر تمیز نگه داشتن مسیرهای عصارهگیری، میتوانید از شر طعم تلخ و سوخته قهوه خلاص شوید. نگهداری صحیح از اسپرسوساز نه تنها کیفیت نوشیدنی شما را تضمین میکند، بلکه عمر مفید دستگاه و قطعات داخلی آن را نیز به طرز چشمگیری افزایش میدهد. در صورتی که با وجود رعایت تمامی این موارد همچنان مشکل کیفیت یا خروج آب دارید، ممکن است پمپ یا برد الکترونیکی دستگاه دچار اختلال شده باشد که نیازمند عیبیابی تخصصی است.
بیشتر بخوانید: دلایل عدم خروج آب از قهوه ساز
